Rehber
Elektro gitar bilgisayara nasıl bağlanır
Elektro gitarı bilgisayar ya da dizüstüyle çalmak için araya bir kutu girer: ses arabirimi (ses kartı). Gitar kablosundan gelen sinyali bilgisayarın işleyebileceği sese çevirir. Aşağıda gereken ekipman, beş adımlık kurulum ve sık görülen sorunların çözümleri var.
Nelere ihtiyacın var
Elektro gitar ve 1/4 inç gitar kablosu
İki ucunda 1/4 inç (6,35 mm) jak olan standart bir enstrüman kablosu. Amfiyle kullandığın kablo da işini görür.
Enstrüman (Hi-Z) girişi olan ses arabirimi
Üzerinde INST ya da Hi-Z yazan bir giriş veya düğme ara. Yalnızca gitar için tek giriş yeter. Mikrofon da kaydetmek istersen iki giriş işine yarar.
Kablolu kulaklık
Bilgisayara değil, ses arabirimine takılır; 3,5 mm jaklı kulaklık için 1/4 inç adaptör gerekir. Tele vurduğunda hissedeceğin bir gecikme ekleyen kablosuz kulaklıkları bir kenara bırak.
Bilgisayar (macOS ya da Windows)
Dizüstü bilgisayar da olur. Çoğu ses arabirimi USB ile bağlanır; kablonun bilgisayarının portuna (USB-A veya USB-C) uyup uymadığına bak.
Amfi yazılımı
Bağımsız bir amfi uygulaması ya da bir DAW (kayıt yazılımı) içinde çalışan amfi eklentisi. Yalın gitar sinyalini amfi sesine çevirir.
Neden kulaklık girişi ya da USB mikrofon olmaz
Dizüstünün kulaklık/mikrofon girişi
O küçük 3,5 mm giriş, kulaklıklı mikrofon (headset) için yapılmıştır. Gitar manyetiği doğru ses vermek için yüksek empedanslı (Hi-Z) bir girişe ihtiyaç duyar; adaptörle bağlandığında ses çoğunlukla ince ve kısık çıkar, üstüne fazladan cızırtı ve uğultu gelir.
USB mikrofon
USB mikrofon havadaki sesi kaydeder ve kablo takacağın bir girişi yoktur. Fişe takılmamış bir elektro gitar yalnızca kısık, ince bir tel sesi çıkarır; mikrofonun duyduğu da bundan ibarettir. Amfi yazılımının ise kablodan gelen manyetik sinyale ihtiyacı var.
Gitarı bilgisayara bağlama, adım adım
- 1
INST ya da Hi-Z girişine tak
Önce ses arabiriminin giriş gain'ini sonuna kadar kıs. Gitarı 1. girişe tak; bu girişte INST ya da Hi-Z düğmesi varsa aç. Ses arabirimini USB ile bilgisayara bağla. Üreticinin bir sürücüsü ya da kontrol uygulaması varsa şimdi kur.
- 2
Giriş gain'ini ayarla
Altı teli de şimdiye kadar çaldığın en sert şekilde çal ve gain'i yavaşça yükselt. En sert vuruşun kırmızıya girmediği noktada dur. Uygulama dB cinsinden bir ölçer gösteriyorsa -12 ile -6 dB arasındaki tepeler yeterli pay bırakır. Kırpılan (clipping) sinyal sert duyulur ve sonradan hiçbir yazılım bunu düzeltemez.
- 3
Giriş ve çıkış olarak ses arabirimini seç
Amfi uygulamanın ya da DAW'ın ses ayarlarında hem giriş hem çıkış cihazını ses arabirimi yap ve 1. girişin açık olduğundan emin ol. Windows'ta ses arabirimi üreticisinin kendi sürücüsünü kur ve sürücü listesinde Windows'un genel sürücüsü yerine onu seç. 44,1 ya da 48 kHz örnekleme hızı yeterlidir.
- 4
Buffer boyutunu 128 ile başlat
Buffer boyutu, bilgisayarın sesi tek seferde kaç sample olarak işlediğidir. Ne kadar küçükse gecikme o kadar az, bilgisayarın işi o kadar fazla olur. 128 sample ile başla ve bir dakika çal. Çıtırtı ya da kopma duyarsan 256'ya çık.
- 5
Ses arabiriminin kulaklık çıkışından dinle
Kablolu kulaklığı ses arabirimine tak ve sesi kısık başlat. Uygulamada amfi sesini aç ya da DAW'daki gitar kanalında giriş monitörlemesini (input monitoring) aç. Ses arabiriminde doğrudan monitörleme (direct monitoring) varsa kapat (ya da mix düğmesini bilgisayar tarafına çevir). Yoksa amfi sesinin altında yalın gitarını da duyarsın.
Sorun giderme ve sık sorulan sorular
- Gitarımdan neden ses gelmiyor?
- Çalarken ses arabiriminin giriş ölçerine bak. Ölçer hareket etmiyorsa gitarın ses düğmesini, kabloyu, INST ya da Hi-Z düğmesini ve giriş gain'ini kontrol et. Ölçer hareket ediyor ama ses duymuyorsan uygulamanın çıkış cihazına, giriş kanalına ve ses arabiriminin kulaklık seviyesine bak. macOS'ta ayrıca Sistem Ayarları > Gizlilik ve Güvenlik > Mikrofon altında amfi uygulamana izin ver.
- Tele vurduktan sonra neden bir gecikme duyuyorum?
- Bu gecikmeye latency denir. Buffer boyutunu bir kademe düşür (256'dan 128'e ya da 128'den 64'e) ve çıtırtı olup olmadığını dinle. Ses arabirimine takılı kablolu kulaklık kullan; Windows'ta ses arabiriminin kendi sürücüsünü kullan. Tarayıcı sekmelerini ve ağır uygulamaları kapatmak, bilgisayarın daha küçük bir buffer ile yetişmesine yardım eder.
- Ses neden çıtırdıyor ya da patlıyor?
- Genellikle buffer, bilgisayarın o anki işi için fazla küçüktür. Bir kademe yükselt (128'den 256'ya ya da 256'dan 512'ye). Ses arabirimini USB hub'a değil doğrudan bilgisayara tak ve dizüstünü şarjda tut. Yalnızca en sert vuruşlarında çıtırdıyorsa bu buffer değil clipping'dir: giriş gain'ini kıs.
- Gitarımı neden yalnızca tek kulağımda duyuyorum?
- Gitar 1. girişte mono bir sinyaldir ve bazı kurulumlar onu yalnızca sol tarafa gönderir. DAW'da kanalın girişini stereo çift (1-2) yerine mono 1. giriş olarak ayarla. Yalnızca doğrudan monitör sesi tek taraflıysa ses arabiriminde MONO düğmesi ara. Kulaklık fişini ve varsa adaptörü sonuna kadar ittiğinden de emin ol.
- Ses arabirimi yerine gitardan USB'ye giden bir kablo kullanabilir miyim?
- Gitardan USB'ye giden kabloların içinde küçük bir ses arabirimi vardır, bu yüzden pratik için iş görebilir. Almadan önce kulaklık girişi olup olmadığına ve giriş seviyesini ayarlamanın bir yolu bulunup bulunmadığına bak. Kulaklık girişi yoksa bilgisayarın kendi çıkışından dinlersin ve bu çoğu zaman gecikme ekler. Düz bir 1/4 inç - 3,5 mm adaptör kablosu ise başka bir şeydir: dizüstünün kulaklık/mikrofon girişine takılır ve yukarıda anlatılan sorunların aynısını yaşatır.
- Gitarımı PC'mden ya da dizüstümden nasıl dinlerim?
- Bilgisayar gitarını ancak bir yazılım girişi dinlerken geri çalar. Amfi uygulamanı aç (ya da DAW'da gitar kanalının giriş monitörlemesini aç), hem giriş hem çıkış cihazı olarak ses arabirimini seç ve kablolu kulaklığı ya da hoparlörleri ses arabirimine tak. Ölçer hareket ediyor ama ses duymuyorsan yukarıdaki ilk soruya bak.
Hâlâ gecikme mi duyuyorsun? Gecikme rehberi yaygın nedenleri sırayla anlatıyor. Gitarın sesi neden geç geliyor (gecikme nasıl düzeltilir)
EG Tone nerede devreye giriyor
Yukarıdaki kurulum hangi amfi yazılımını kullanırsan kullan aynıdır. EG Tone seçeneklerden biridir: yeni başlayanlar için yapılmış bir elektro gitar amfi ve efekt eklentisi.
- Her düğmenin yardım metni var. Düğmenin üzerine gel; kıstığında ya da açtığında ne olacağını gör.
- Rehberli tur seni gerçek ekranda parça parça gezdirir.
- Aynı programın içinde bir akort aleti, bir metronom ve kendi eşlik parçalarını çalan bir oynatıcı bulunur.
- macOS ve Windows'ta VST3 eklentisi ve bağımsız uygulama olarak, macOS'ta ayrıca AU eklentisi olarak çalışır.
Bağlantıyı kurduktan sonra kulaklıkla pratik düzenini ve amfi tonunu ayarla, çalmadan önce de akort yap. Bu sitedeki akort aleti ücretsiz ve üyelik gerektirmiyor.