Gids
Gitaarversterker instellen voor beginners
Knoppen op een versterker lijken technisch, maar als je begint, zijn er maar zes die ertoe doen. Hier lees je in gewone woorden wat elke knop doet, met startwaarden voor vier veelvoorkomende klanken en een simpele manier om van daaruit bij te stellen. Het werkt hetzelfde op een echte versterker en in ampsoftware.
Wat elke knop doet
Gain (versterking)
Bepaalt hoeveel vervorming je krijgt, niet hoe hard de versterker klinkt. Sommige versterkers noemen hem DRIVE.
- Lager zetten
- Schoner en helderder. Elke noot in een akkoord blijft hoorbaar en de kracht van je aanslag verandert de klank meer.
- Hoger zetten
- Meer vervorming en langere sustain, maar ook meer ruis. Voorbij een bepaald punt worden akkoorden een brij.
Bas
De lage tonen: het gewicht en de body onder elke noot.
- Lager zetten
- Dunner en strakker. Palm mutes krijgen een scherpere rand.
- Hoger zetten
- Voller en warmer. Te veel klinkt dreunend, en meer nog bij veel gain.
Midden
De middentonen, waar het grootste deel van de stem van de gitaar zit. Ze bepalen hoeveel de gitaar opvalt.
- Lager zetten
- Hol en veraf. Alleen kan het groot klinken, maar naast andere instrumenten zakt de gitaar weg.
- Hoger zetten
- Dikker en meer naar voren. Te veel klinkt blikkerig of nasaal.
Hoog (treble)
De hoge tonen: helderheid en de aanslag van het plectrum.
- Lager zetten
- Donkerder en gladder. Te laag klinkt gedempt, alsof er een deken over de speaker ligt.
- Hoger zetten
- Helderder en duidelijker. Te veel wordt schel en priemend.
Presentie
De bovenrand van het geluid: lucht en bite. Hoog bepaalt de algemene helderheid, presentie voegt het glinsteren erboven toe of haalt het weg.
- Lager zetten
- Ronder en gladder. Probeer dit als een geluid met veel gain gaat sissen.
- Hoger zetten
- Meer glans en doorsnijdend vermogen. Te veel klinkt sissend of broos.
Master (hoofdvolume)
Het algehele uitgangsniveau, met het label MASTER of VOLUME. Stel hem als laatste in.
- Lager zetten
- Zachter. Het karakter dat je met de andere knoppen hebt ingesteld, blijft grotendeels hetzelfde.
- Hoger zetten
- Harder. In software kan te veel de uitgang laten clippen, dus houd de uitgangsmeter in de gaten.
Startwaarden op een knop van 0 tot 10
Stel deze in en stem daarna op gehoor af. 5 betekent dat de knop recht omhoog wijst (twaalf uur). Toont je software 0–100%, vermenigvuldig dan met 10.
| Knop | Clean | Crunch | Rockritme | Lead |
|---|---|---|---|---|
| Gain (versterking) | 2 | 5 | 7 | 8 |
| Bas | 5 | 5 | 6 | 5 |
| Midden | 5 | 6 | 6 | 7 |
| Hoog (treble) | 6 | 6 | 6 | 6 |
| Presentie | 5 | 5 | 6 | 5 |
- Clean · Voor akkoorden en arpeggio's. Breken noten op als je hard aanslaat, zet de gain dan op 1.
- Crunch · Lichte vervorming voor blues en klassieke rockakkoorden. Sla zacht aan voor een schonere klank en harder voor meer grit.
- Rockritme · Voor powerchords en palm mutes. Klinken gedempte noten dreunend, zet de bas dan op 4 of 5.
- Lead · Voor solo's. Meer gain geeft meer sustain en meer midden helpt de melodie erdoorheen te komen. Sist het tussen frases, zet de gain dan op 7.
Houd de master laag terwijl je de klank vormt en zet hem als laatste op een prettig niveau.
Zo stel je je klank af: begin op twaalf uur
- 1
Begin op twaalf uur
Zet bas, midden, hoog en presentie op 5, de gain op 2 en de master laag. Vanaf deze neutrale start hoor je precies wat elke knop verandert.
- 2
Stel eerst de gain in
Speel wat je echt gaat spelen: akkoorden voor ritme, losse noten voor een solo. Draai de gain omhoog tot je de gewenste grit hebt en zet hem dan 1 terug. Gain verandert hoe de andere knoppen zich gedragen, dus die gaat eerst.
- 3
Draai één knop tegelijk
Ga in deze volgorde: bas, midden, hoog, presentie. Draai elke knop één keer van 0 naar 10 om het bereik te horen en zoek dan in stappen van 1 de juiste stand, waarbij je na elke wijziging een paar seconden speelt.
- 4
Stel de master als laatste in en vergelijk op gelijk volume
Harder klinkt voor onze oren bijna altijd beter, dus zet twee instellingen met de master op hetzelfde volume voordat je ze vergelijkt. Zet hem daarna op het niveau waarop je gaat spelen.
- 5
Test het met muziek en bewaar het dan
Een klank die alleen enorm klinkt, kan verdwijnen naast drums en bas. Speel een minuut mee met een nummer of een backingtrack. Raakt de gitaar zoek, zet het midden dan 1 hoger. Bewaar daarna de instelling of schrijf de waarden op.
Veelgemaakte beginnersfouten
Gain op 10
Maximale gain smeert akkoorden uit, geeft sissende ruis en verbergt de fouten die je bij het oefenen juist moet horen. De meeste rockritmeklanken zitten rond 6 tot 7.
Het midden weghalen
Bas en hoog op 10 met het midden op 0 klinkt alleen groot, maar de gitaar verdwijnt zodra een backingtrack begint. Houd het midden op 5 of hoger zolang je leert.
Je klank instellen op fluistervolume
Bij heel laag volume horen onze oren minder bas en hoge tonen, dus beginners draaien beide steeds verder open, en de klank wordt dreunend en schel op normaal volume. Stel je klank in op het volume waarop je echt speelt.
De eigen knoppen van de gitaar vergeten
Staat het volume- of toonknopje van de gitaar laag, dan klinkt de versterker zwak of dof, wat je ook doet. Controleer of beide op 10 staan voordat je de versterker aanraakt.
Veelgestelde vragen
- Wat zijn goede ampinstellingen voor een beginner?
- Begin voor een cleanklank met gain 2, bas 5, midden 5, hoog 6 en presentie 5. Verhoog voor crunch de gain naar 5 en het midden naar 6. Verander vanaf daar telkens één knop met 1 en luister.
- Wat is het verschil tussen gain en mastervolume?
- Gain bepaalt hoeveel het geluid vervormt, master bepaalt hoe hard het is. Veel gain met een lage master geeft zware vervorming op zacht volume. Weinig gain met een hoge master geeft een hard, clean geluid.
- Wat doet de presentieknop?
- Hij vormt de allerhoogste tonen van het geluid. Draai hem hoger voor meer glans en doorsnijdend vermogen, of lager voor een ronder geluid. Gaat een geluid met veel gain sissen, dan is presentie de eerste knop die je lager zet.
- Werken deze instellingen ook in ampsoftware en plugins?
- Ja, als startpunt. Ampsoftware gebruikt dezelfde knoppen voor dezelfde taken, maar elk ampmodel reageert een beetje anders, dus reken erop dat je een of twee knoppen 1 of 2 stappen moet bijstellen.
Je klank oefenen met EG Tone
Als je via een computer oefent, is EG Tone één van de opties: een amp- en effectenplugin voor elektrische gitaar, gemaakt voor beginners.
- Elke knop heeft een hulptekst in dezelfde lager-/hoger-stijl als deze gids. Beweeg je muis over een knop om te zien wat lager of hoger zetten doet.
- Een rondleiding loopt op het echte scherm langs elk onderdeel, stap voor stap.
- Een tuner, een metronoom en een backingtrackspeler zijn ingebouwd, zodat je je eigen backingtrack kunt laden en je klank er in hetzelfde programma tegen kunt checken.
- Hij draait als VST3-plugin en als standalone-app op macOS en Windows, en als AU-plugin op macOS.
Sluit je voor het eerst een gitaar aan op een computer? Begin dan met deze gidsen.